◄ کریدور ترامپ به دلیل جنگ به کما رفت
نیکول پاشینیان اعتراف کرد که جنگ آمریکا و اسراییل علیه ایران میتواند پروژه تریپ را به تأخیر بیندازد.
در سال های اخیر ایده ایجاد مسیرهای جدید ترانزیتی در منطقه قفقاز جنوبی و آسیای مرکزی به یکی از موضوعات مهم ژئوپلیتیک و اقتصاد حمل ونقل تبدیل شده است.
به گزارش تین نیوز، در پی حمله اسرائیل و آمریکا به ایران و تشدید تنش ها در خاورمیانه خبرگزاری آپا گزارش می دهد که به گفته نخست وزیر ارمنستان در پاسخ به سوالات خبرنگاران، مشخص است که دولت آمریکا در حال حاضر این موضوع را حداقل در اولویت خود نمی داند.
پاشینیان در مورد تشدید تنش ها در خاورمیانه و تأثیر احتمالی آن بر اقتصاد ارمنستان - تهدید تورم بالا - قول داد که اقداماتی انجام دهد.
در دوره ریاست جمهوری دونالد ترامپ، سیاست خارجی آمریکا تمرکز ویژه ای بر کاهش نفوذ روسیه و چین در اوراسیا داشت. در همین چارچوب، توسعه مسیرهای ترانزیتی جایگزین برای انتقال کالا، انرژی و منابع طبیعی از آسیای مرکزی و قفقاز به اروپا در دستور کار قرار گرفت. هدف اصلی این طرح ها ایجاد شبکه ای از کریدورهای حمل ونقل بود که بتوانند مسیرهای سنتی وابسته به روسیه و همچنین مسیرهای عبوری از ایران را دور بزنند.
در واقع این سیاست ادامه رویکردی بود که از دهه ۱۹۹۰ و پس از فروپاشی اتحاد شوروی آغاز شد؛ زمانی که آمریکا از پروژه هایی مانند خط لوله باکو–تفلیس–جیهان و مسیرهای ترانزیتی قفقاز جنوبی حمایت کرد تا کشورهای تازه استقلال یافته بتوانند بدون وابستگی به روسیه به بازارهای جهانی متصل شوند.
اهداف ژئوپلیتیکی و اقتصادی
تحلیلگران معتقدند مجموعه طرح هایی که تحت عنوان «کریدور ترامپ» توصیف می شود، چند هدف اصلی را دنبال می کند:
نخست، کاهش وابستگی کشورهای آسیای مرکزی و قفقاز به مسیرهای ترانزیتی روسیه.
دوم، ایجاد مسیرهای جدید انتقال انرژی به اروپا.
سوم، تقویت نقش ترکیه به عنوان هاب ترانزیتی میان آسیا و اروپا.
چهارم، محدود کردن نقش ایران در معادلات ترانزیتی منطقه.
در این چارچوب، برخی پروژه ها مانند «کریدور میانی» (Middle Corridor) که چین را از طریق آسیای مرکزی، دریای خزر، قفقاز و ترکیه به اروپا متصل می کند، اهمیت بیشتری پیدا کرده اند. این مسیر در سال های اخیر با توجه به جنگ اوکراین و کاهش استفاده از مسیر روسیه مورد توجه بیشتری قرار گرفته است.
از منظر ژئوپلیتیک حمل ونقل، مهم ترین نگرانی برای ایران در چنین طرح هایی احتمال کاهش سهم کشور از ترانزیت منطقه ای است. ایران به طور سنتی یکی از کوتاه ترین و مقرون به صرفه ترین مسیرهای اتصال آسیای مرکزی به آب های آزاد و بازارهای جهانی محسوب می شود. ایجاد مسیرهای جایگزین می تواند بخشی از این مزیت را به چالش بکشد.
با این حال بسیاری از کارشناسان معتقدند که مزیت های جغرافیایی ایران همچنان بسیار قابل توجه است. شبکه ریلی و جاده ای ایران در اتصال شرق به غرب و شمال به جنوب نقش کلیدی دارد و پروژه هایی مانند کریدور بین المللی شمال–جنوب می توانند موقعیت ترانزیتی کشور را تقویت کنند.
